Brak wyników

Zdrowie i rozwój

14 stycznia 2019

NR 9 (Wrzesień 2018)

Fakty i mity o kaszlu

164

Na kaszlu zna się prawie każdy. Mamy na niego różne sposoby. Warto sprawdzić, co ze znanych teorii nadaje się na kurację, a z czego należy zrezygnować.

 

Fakt – każdy czasem kaszle
Kaszel pojawia się u każdego człowieka. Powstaje jako odruch obronny – jego celem jest oczyszczenie dróg oddechowych z zalegającej wydzieliny lub ciała obcego. W wyniku kaszlu następuje gwałtowne wyrzucenie powietrza z dróg oddechowych. 

Mit – kaszel zawsze jest objawem choroby
Niekoniecznie. Rzeczywiście u dzieci kaszel ostry najczęściej jest spowodowany przez infekcję górnych lub dolnych dróg oddechowych. Najczęściej towarzyszy przeziębieniu (zazwyczaj występują wówczas również inne objawy: katar, stan podgorączkowy lub gorączka, ból gardła). 

Ważne!

U dzieci znacznie częściej niż u dorosłych należy brać pod uwagę możliwość, że przyczyną kaszlu jest ciało obce. Ponadto kaszel może być wynikiem podrażnienia śluzówki z powodu narażenia na kurz, dym tytoniowy czy intensywne zapachy.

 

Fakt – czas trwania kaszlu ma znaczenie
Ze względu na długość trwania dolegliwości mówimy o kaszlu ostrym – gdy dziecko kaszle mniej niż 3 tygodnie, o kaszlu podostrym, gdy dolegliwości występują 3–8 tygodni oraz o kaszlu przewlekłym, gdy trwa dłużej niż 2 miesiące. Podział ten jest istotny, gdyż najczęściej przyczyny poszczególnego typu kaszlu są odmienne – w przypadku przewlekłego kaszlu przyczyną może być choroba przewlekła, podczas gdy powodem kaszlu ostrego najczęściej jest infekcja dróg oddechowych – postępowanie w obu stanach jest odmienne. 

Fakt – kaszel przewlekły zawsze wymaga diagnostyki
Gdy kaszel trwa powyżej 8 tygodni, wymaga wyjaśnienia. Kaszel przewlekły może być spowodowany spływaniem wydzieliny z nosa po tylnej stronie gardła, najczęściej w przebiegu alergicznego nieżytu nosa lub przewlekłego zapalenia zatok. Może towarzyszyć astmie oskrzelowej lub być pozostałością infekcji (zwłaszcza krztuśca). Jeżeli ciało obce nie zostanie usunięte z dróg oddechowych, również może powodować przewlekły kaszel. 

U dzieci kaszel może być również objawem alergii. Niestety, nieleczona alergia wziewna może prowadzić do rozwoju astmy oskrzelowej. Innymi przyczynami kaszlu przewlekłego mogą być choroby ucha, choroby serca czy przewodu 
pokarmowego.

Mit – suchy czy mokry, postępujemy tak samo
Kaszel mokry, często nazywany również wilgotnym czy produktywnym, występuje, gdy towarzyszy mu odkrztuszana wydzielina – to plwocina. 
Kaszel suchy (nieproduktywny) występuje, gdy nie jest wydzielana plwocina. Najczęściej powstaje w wyniku infekcji wirusowych lub w przebiegu astmy oskrzelowej. Kaszel ten często jest bardzo uporczywy i męczący. Jego intensywność może powodować ból w klatce piersiowej, a nawet ból brzucha.
W przypadku kaszlu mokrego można zastosować syropy wykrztuśne i leki rozrzedzające plwocinę. Produkty te powodują rozrzedzenie gęstej wydzieliny zalegającej w drogach oddechowych, dzięki czemu jest ona łatwiejsza do wykrztuszenia. Specyfiki dostępne są w aptekach bez recepty.  
W przypadku kaszlu suchego można zastosować preparaty hamujące kaszel – wstrzymują one odruch kaszlu. Nie stosuj ich bez konsultacji z pediatrą dłużej niż 3 dni

Pamiętaj!

Zawsze wybieraj produkty przeznaczone dla dzieci i dobrane do wieku malca. Przestrzegaj ściśle dawek (dobranych do wieku i masy ciała dziecka). Pamiętaj również o odpowiednich porach podawania leku – niektórych nie powinno się podawać w godzinach wieczornych, gdyż wówczas rozrzedzona wydzielina będzie zakłócała sen dziecka. 

 

Fakt – należy zwracać uwagę, jak wygląda plwocina
Plwocina może mieć różny charakter:

  • ropny – wówczas zabarwienie plwociny jest żółte lub zielonkawe, może mieć nieprzyjemny zapach. Najczęściej powstaje w wyniku zakażenia zatok, oskrzeli lub płuc;
  • plwocina przezroczysta – może powstawać w przewlekłych zapaleniach dróg oddechowych, w astmie, infekcjach układu oddechowego;
  • krwista – może świadczyć o poważnej patologii w obrębie dróg oddechowych i musi być natychmiast diagnozowana;
  • zawierająca cząstki pokarmu – również wymaga pilnej diagnostyki, może bowiem występować w przypadku zaburzeń połykania lub nieprawidłowego połączenia między drogami oddechowymi, a układem pokarmowym.

Mit – zawsze konieczna jest wizyta u lekarza
Kaszel, który towarzyszy przeziębieniu, można spróbować leczyć domowymi sposobami. Malcowi można podawać miód, a także złagodzi objawy herbatka z lipy. W zależności od rodzaju kaszlu można zastosować odpowiednie preparaty z apteki. Jeżeli po kilku dniach leczenia w domu nie ma żadnej poprawy, niezbędna jest konsultacja z lekarzem. Kontakt z lekarzem jest konieczny, gdy kaszlowi towarzyszy wysoka gorączka, dreszcze. Ponadto należy wiedzieć, jakie objawy mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia dziecka i wymagają pilnego kontaktu z lekarzem. Gdy pojawi się u dziecka nagle świszczący oddech, ma problem z nabraniem powietrza, zgłasza, że jest mu duszno, czy pojawia się sinica – niezwłocznie szukaj pomocy lekarskiej. 

Fakt – oprócz podania syropu da się jeszcze coś zrobić
Ważne jest odpowiednie nawodnienie dziecka – podawaj dużo płynów. Gdy kaszel towarzyszy przeziębieniu, zakraplaj nos solą fizjologiczną lub morską oraz użyj preparaty obkurczające błonę śluzową noska. Jeżeli masz w domu inhalator, możesz wykonać dziecku inhalację z soli fizjologicznej (zarówno inhalator jak i sól dostępne są bez recepty w aptekach). Wietrz mieszkanie – w pokoju powinno być 20–22°C. Bardzo ważne jest nawilżenie powietrza. Jeżeli nie ma w domu nawilżacza, można rozłożyć mokry ręcznik na kaloryferze – powinien być zawsze wilgotny. Nie pal w otoczeniu dziecka. 

 

Przypisy