Brak wyników

Zdrowie i rozwój

27 sierpnia 2019

NR 11 (Sierpień 2019)

Biegunka u dzieci jak szybko ją zwalczyć?

163

Biegunka to bardzo częsta choroba wieku dziecięcego. Szacuje się, że do piątego roku życia każde dziecko przechodzi przynajmniej jedną infekcję, której wynikiem jest biegunka. Z uwagi na to, że najczęstszą przyczyną biegunki jest wirus (najczęściej rotawirus) lub bakteria (np. salmonella), zazwyczaj dzieci zarażają się nią od siebie podczas wspólnych zabaw w żłobku, przedszkolu czy szkole.

Przyczynami biegunki trwającej krócej niż 14 dni (tzw. biegunka ostra) mogą być:

  • alergie pokarmowe,
  • zatrucie pokarmem,
  • antybiotykoterapia.

Biegunka trwająca powyżej 14 dni określana jest jako przewlekła, a jej przyczyną mogą być takie jednostki chorobowe, jak:

  • zapalenie jelita cienkiego,
  • celiakia,
  • zespół jelita drażliwego,
  • mukowiscydoza,
  • nieswoiste zapalenie jelit.

Z całą pewnością biegunka to schorzenie, którego nie wolno lekceważyć i należy podjąć działania przyspieszające jej zakończenie, ponieważ bardzo osłabia organizm dziecka i prowadzi do odwodnienia. Szacuje się, że o biegunce może być mowa, kiedy częstotliwość wypróżnień przekracza 3 epizody w ciągu doby. Wówczas należy zacząć podawać dziecku więcej płynów. Należy niezwłocznie udać się do lekarza, kiedy liczba wypróżnień przekracza 8 epizodów na dobę bądź kiedy biegunce towarzyszą inne dolegliwości. 

Powszechną i najczęstszą przyczyną zakażeń pokarmowych jest brak przestrzegania podstawowych zasad higieny i ostrożności, czyli to, z czym w szczególności mają problem małe dzieci – zaniechanie mycia rąk, spożywanych owoców, warzyw, wypicie nieprzegotowanej uprzednio wody z nieznanego źródła. Na infekcje wywołujące biegunki są więc narażone zwłaszcza dzieci uczęszczające do żłobków, przedszkoli i szkół podstawowych, gdzie są narażone na bezpośredni kontakt ze swoimi rówieśnikami. Również dzieci z rodzin o złych warunkach socjalno-ekonomicznych narażone są na ciężkie i długo utrzymujące się biegunki. Choroba spowodowana jest najczęściej zakażeniem wirusowym i bakteryjnym. W warunkach polskich obserwuje się ok. 40 000 zakażeń przewodu pokarmowego rocznie, z czego połowa to potwierdzone klinicznie infekcje rotawirusowe. Niestety znaczna większość tych przypadków dotyczy dzieci. 

Najefektywniejszą metodą uzupełnienia płynów podczas takiej infekcji są gotowe lub przygotowywane samodzielnie doustne roztwory nawadniające (elektrolity). Bardzo ważnym aspektem w odniesieniu do podawania płynów nawadniających jest przygotowanie roztworu w odpowiednim stosunku elektrolitów do płynu, w którym są rozpuszczane. Należy zwrócić uwagę na zalecenia producenta w tym zakresie i ściśle się ich trzymać, ponieważ tylko roztwór przygotowany w odpowiednich proporcjach będzie w stanie spełnić swoją rolę i odpowiednio nawodnić organizm dziecka. Jako środek uzupełniający, zarówno w leczeniu biegunki, jak i w przebiegu antybiotykoterapii, stosuje się probiotyki zawierające bakterie lub drożdże o korzystnym wpływie na odbudowę naturalnej flory bakteryjnej. Przy wyborze preparatu probiotycznego należy zwrócić szczególną uwagę na jego szczep i upewnić się, że wybrany probiotyk ma trójczłonową nazwę, wraz z nazwą szczepu, który ma potwierdzoną badaniami skuteczność kliniczną. Warto zwrócić uwagę na to, czy sięgamy po lek, czy suplement diety.Kolonizację przewodu pokarmowego po przebytej biegunce powinno zaczynać się od preparatów jednoszczepowych. Dzieci w wieku wczesnoszkolnym mogą już przyjmować część dostępnych obecnie na rynku preparatów pomagających w skróceniu czasu trwania biegunki oraz zniwelowaniu wyniszczających organizm skutków. Takie preparaty pomagają w regeneracji błony śluzowej jelit, poprawiają ich czynność, wpływają na wzrost prawidłowej flory jelitowej, zapobiegają atrofii i zmianom zapalnym, hamują nadmierną utratę wody i elektrolitów oraz znacząco wpływają na skrócenie czasu trwania biegunki poprzez zagęszczenie stolca. 


Ważne!


Jeśli biegunka przyjmie formę choroby przewlekłej, nawet dziecko w wieku szkolnym może ulec odwodnieniu. Jest to stan zagrożenia życia, zwłaszcza dla najmłodszych dzieci, jednak zawsze rodzice muszą pamiętać, że bez względu na wiek może do tego doprowadzić błaha z pozoru biegunka. Odwodnienie może spowodować: zaburzenia świadomości, niewydolność nerek, zaburzenia pracy serca, napady drgawkowe, niekontrolowany spadek ciśnienia krwi oraz śpiączkę. Mogą pojawić się również problemy z regulowaniem temperatury ciała dziecka. Tłumaczy to, dlaczego tak wiele dzieci ma wysoką gorączkę podczas trwania biegunki. Biegunka często mija samoistnie i nie niesie ze sobą poważnych konsekwencji zdrowotnych, ale równie dobrze może być przyczyną wspomnianego odwodnienia, które (zwłaszcza w przypadku najmłodszych dzieci) może okazać się tragiczne w skutkach.

Przypisy